Osteoporoza w Polsce

W czwartek 24 września 2009 r. w Nowohuckim Centrum Kultury w Krakowie odbyła się konferencja prasowa pt. „OSTEOPOROZA W POLSCE 2009”. Zorganizowano ją w ramach III Środkowo-Europejskiego Kongresu Osteoporozy
i Osteoartrozy, który odbywa się w Krakowie w dniach 24 — 26 września br. 

Inicjatorem, Przewodniczącym Komitetu Organizacyjnego Kongresu Osteoporozy jest dr. hab. med. Edward Czerwiński, od lat związany z problematyką tego schorzenia, którym dotkniętych jest 2,8 mln. osób w Polsce. 

Udział w kongresie bierze ok. 700 lekarzy, w tym 120 zza granicy – m.in. takie sławy w dziedzinie badań nad osteoporozą, jak prof. John A. Kanis z Wielkiej Brytanii, przewodniczący grupy roboczej WHO oraz Przewodniczący IOF, prof. Sokrates Papapoulos z Holandii, prof. Jean-Yves Register z Belgii, prof. Rene Rizzoli ze Szwajcarii. 

Kongres jest organizowany pod auspicjami International Osteoporosis Foundation (IOF), największej i najważniejszej na świecie organizacji pozarządowej zajmującej się profilaktyką i leczeniem osteoporozy. Patronat honorowy nad kongresem objęła Minister Zdrowia RP, Ewa Kopacz. 

Termin osteoporoza (z j. greckiego osteon to kość, a poros – dziura, otwór) doskonale odzwierciedla charakter choroby, która stopniowo niszczy i osłabia kości, powodując, że stają się porowate i kruche. Według definicji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), osteoporoza jest „układową chorobą szkieletu, która charakteryzuje się niską masą kostną, zaburzeniem architektury i zwiększoną łamliwością kości”. Są one tak osłabione, że łamią się przy błahym upadku, a czasem i bez żadnej wyraźnej przyczyny. Najczęściej złamania dotyczą nadgarstka, kości ramiennej, kręgosłupa oraz szyjki udowej.

Osteoporoza jest jednym z najczęstszych schorzeń w populacji dorosłych. Po 50 r. życia występuje u 30 proc. kobiet i 8 proc. mężczyzn. Liczbę osób cierpiących na osteoporozę w Europie, USA i Japonii szacuje się łącznie na 75 mln. osób; w Polsce – na 2,8 mln. 

Biorąc pod uwagę, że ryzyko osteoporozy rośnie wraz z wiekiem, oraz fakt starzenia się społeczeństw, zwłaszcza w krajach rozwiniętych, eksperci szacują, że liczba chorych podwoi się w ciągu najbliższych 50 lat. 

Według przedstawionych na konferencji obliczeń dra hab. med. Edwarda Czerwińskiego z Zakładu Chorób Kości i Stawów Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, w 2035 r. liczba złamań w populacji polskiej wyniesie ok. 3,5 mln., co oznacza wzrost o 32,8 proc. w stosunku do 2008 r. 

Zobacz również: Co się dzieje gdy zjadamy posiłek?

Na osteoporozę narażone są szczególnie kobiety po menopauzie — z powodu znacznego spadku poziomu estrogenu, który odgrywa ochronną rolę wobec kości. Mitem jest powszechne mniemanie, że problem ten nie dotyczy mężczyzn. Mimo że choroba dotyka ich rzadziej, jej skutki dla nich są znacznie groźniejsze. 

Oprócz płci i wieku, do czynników ryzyka osteoporozy zalicza się drobną budowę ciała, niedobory witaminy D, długotrwałe niedobory wapnia w diecie (np. z powodu eliminacji produktów mlecznych), palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, picie dużych ilości kawy lub mocnej herbaty, długotrwałe zażywanie leków sterydowych lub immunosupresyjnych, czynniki genetyczne (ryzyko jest wyższe, gdy krewny pierwszego stopnia cierpiał na osteoporozę) oraz brak aktywności fizycznej. 

Ponieważ prawie 100% złamań jest skutkiem upadku  od ubiegłego roku prowadzona jest akcja „Nie łam się”. Obejmuje ona upowszechnianie informacji o przyczynach upadku oraz ich zapobieganiu. W ramach Kongresu będzie promowany Nordic Walking oraz Warsztaty Tai Chi. Wszystkie materiały dostępne sa na Polskim Portalu Osteoporozy www.osteoporoza.pl

Osteoporoza rozwija się latami nie dając żadnych objawów, dlatego nazywa się ją „cichym zabójcą”. Często pacjent dowiaduje się o chorobie dopiero, gdy dojdzie do złamania. Najbardziej niebezpieczne są złamania szyjki kości udowej. Kończy się to śmiercią dla co czwartej pacjentki i co trzeciego pacjenta. Połowa osób, które przeżyją staje się niepełnosprawna. 

Dlatego tak ważne jest wczesne wykrywanie osteoporozy pozwalające szybko podjąć leczenie które obniży ryzyko złamań. Niestety, podstawowe badanie stosowane dotychczas w diagnostyce osteoporozy, tzw. badanie densytometryczne, czyli pomiar gęstości tkanki kostnej (BMD), nie jest całkiem miarodajne. Okazuje się, że 75 proc. złamań występuje u osób, które uzyskały wynik mieszczący się w normie. 

Na Konferencji zaprezentowano nowy standard diagnostyczny WHO, który za podstawę decyzji terapeutycznej przyjmuje obliczenie 10-letniego ryzyka złamania.

Ryzyko to może być obliczone na podstawie BMD lub BMI i klinicznych czynników ryzyka takich jak: przebyte złamanie, złamanie szyjki kości udowej u rodziców, palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, zażywanie glikokortykosteroidów, obecność innych schorzeń. Program dostępny jest online. Na Kongresie oficjalnie przedstawiono opracowany przez dr hab. med. E.Czerwińskiego przy współpracy z J.A. Kanisem  „Ręczny Kalkulator FRAX” , który pozwala na obliczenie ryzyka złamania każdej osobie w ciągu 1 minuty bez żadnych badań. Kalkulator otrzymał każdy uczestnik konferencji.

W prewencji złamań osteoporotycznych bardzo ważną rolę odgrywa też przestrzeganie zaleceń lekarskich. Jednak, ostatnie badania wskazują, że nie stosuje się do nich aż 30 proc. chorych na osteoporozę.

Do najważniejszych czynników, które mają na to wpływ zalicza się m.in. częstość dawkowania leku (im więcej dawek tym gorsze przestrzeganie zaleceń) oraz ilość jego działań ubocznych.

Niestety, polscy chorzy na osteoporozę – jako jedyni w Europie — nie mają powszechnie dostępu do leków refundowanych w osteporozie np. bifosfonianów  stosowanych raz w miesiącu, raz na trzy miesiące czy raz na rok. Jedynym refundowanym bisfosfonianem jest – raz w tygodniu alendronian.

Organizatorzy: 

Polskie Towarzystwo Osteoartrologii, Polska Fundacja Osteoporozy, Wielodyscyplinarne Forum Osteoporotyczne, Zakład Chorób Kości i Stawów WNZ Coll. Med. Uniwersytetu Jagiellońskiego Polskie Towarzystwo Osteoartrologii, Polska Fundacja Osteoporozy, Wielodyscyplinarne Forum Osteoporotyczne, Zakład Chorób Kości i Stawów WNZ Coll. Med. Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Źródło: Kcm.pl

Zobacz także:

Podziel się:

Przeczytaj także:

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy

Pokaż wszystkie komentarze

Także w kategorii Polska:

Bierzesz stale leki? Zabezpiecz sobie ich ilość przed wyjazdem Tomograf jest zajęty, bo diagnozują trądzik Mały chłopiec zmienia nasze nastawienie do przeszczepów? Do lekarza w niedzielę... tylko gdzie? Pacjenci sami modyfikują dawki leków - i tworzą ryzyko powikłań Wyleczyć raka... salmonellą? Tłuszcz i cukier będą oznaczone kolorami na opakowaniach Prywatny ośrodek leczenia anoreksji i bulimii powstanie w Rzeszowie Ostra walka z dopalaczami! Bierne palenie jest bardziej szkodliwe, niż myślisz Gdańsk zaprasza na Piknik na Zdrowie 2010 Łódź: śmiertelna ofiara dopalaczy? - prokuratura wyjaśnia sprawę Brakuje profilaktyki dla chorób przewlekłych u dzieci Edukacja seksualna? Cóż, nie ma jej... Stomatologia jest najdroższym kierunkiem studiów w Polsce Polskie medyczne systemy komputerowe za unijne pieniądze Multimedialna sala operacyjna w Białymstoku Powódź - Sanepid przypomina o środkach ostrożności! Zabrze: nowatorska metoda naprawy zastawki mitralnej Ruch antyszczepionkowy zdobywa Poznań Przewlekle chorzy pacjenci ignorują zalecenia lekarzy Zbadaj się na cukrzycę - za darmo! Sto młodych wrocławianek poszukiwanych do udziału w badaniu Ile kosztuje alergia w Polsce?